വാഷിംഗ്ടൺ: പശ്ചിമേഷ്യയിൽ ഇസ്രായേൽ-അമേരിക്കൻ സഖ്യം നടത്തുന്ന സൈനിക നീക്കങ്ങൾ അമേരിക്കൻ സമ്പദ്വ്യവസ്ഥയെ ഗുരുതരമായ പ്രതിസന്ധിയിലേക്ക് തള്ളിയിടുന്നു. യുദ്ധം തുടങ്ങി രണ്ടാഴ്ച പിന്നിടുമ്പോൾ അമേരിക്കയിലെ ഇന്ധനവിലയിൽ 23 ശതമാനത്തിന്റെ വൻ വർദ്ധനവാണ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. ശനിയാഴ്ചത്തെ കണക്കനുസരിച്ച് ഒരു ഗാലൻ പെട്രോളിന് ശരാശരി 3.68 ഡോളറിലെത്തി നിൽക്കുകയാണ് വില. ഫെബ്രുവരി 28-ന് യുദ്ധം ആരംഭിച്ചതിനു ശേഷമുള്ള ഏറ്റവും വലിയ കുതിച്ചുചാട്ടമാണിത്.
ആഗോള എണ്ണ വിപണിയിൽ വെള്ളിയാഴ്ച ബ്രെന്റ് ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില 2.67 ശതമാനം വർധിച്ച് ബാരലിന് 103.14 ഡോളറിലെത്തി. അമേരിക്കൻ ക്രൂഡ് ഓയിൽ വിലയും 98.71 ഡോളറായി ഉയർന്നു. ലോകത്തിലെ മൊത്തം അസംസ്കൃത എണ്ണയുടെ 20 ശതമാനവും കടന്നുപോകുന്ന ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇറാൻ ഉപരോധിച്ചതാണ് ഈ വിലക്കയറ്റത്തിന് പ്രധാന കാരണം. വരും ദിവസങ്ങളിൽ പെട്രോൾ, ഡീസൽ വിലകൾ ഇനിയും ഉയരുമെന്നാണ് എഎഎ നൽകുന്ന സൂചന.
ഡീസൽ വില ഗാലന് 4.85 ഡോളറിലേക്ക് ഉയർന്നത് ചരക്ക് നീക്കത്തെയും ബാധിച്ചു തുടങ്ങിയിട്ടുണ്ട്. ഫെഡെക്സ് (FedEx) പോലുള്ള വൻകിട കൊറിയർ കമ്പനികൾ ഇന്ധന സർചാർജ് ഏർപ്പെടുത്തുന്നത് സാധനങ്ങളുടെ വില വർദ്ധിക്കാൻ കാരണമാകും. ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴിയുള്ള ചരക്ക് നീക്കം തടസ്സപ്പെട്ടതോടെ കൃഷിക്ക് ആവശ്യമായ വളങ്ങളുടെ ലഭ്യത കുറയുകയും ഇത് അമേരിക്കയിലെ ഭക്ഷണസാധനങ്ങളുടെ വില ഉയർത്തുകയും ചെയ്തിട്ടുണ്ട്. ഇതിനു പുറമെ വിമാന ഇന്ധനത്തിന്റെ വില വർദ്ധിച്ചതോടെ വിമാനയാത്രാ നിരക്കുകളും കുതിച്ചുയരുകയാണ്.
ചുരുക്കത്തിൽ, ഇറാനെ ഒരു ‘എളുപ്പ ലക്ഷ്യം’ എന്ന് കരുതി തുടങ്ങിയ യുദ്ധം ഇപ്പോൾ അമേരിക്കൻ പൗരന്മാരുടെ ദൈനംദിന ജീവിതത്തെ ബാധിക്കുന്ന വലിയൊരു സാമ്പത്തിക ബാധ്യതയായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. എണ്ണ വിപണിയിലെ ഈ അസ്ഥിരത തുടർന്നാൽ അമേരിക്കൻ വിപണിയിൽ വലിയ തോതിലുള്ള പണപ്പെരുപ്പത്തിന് ഇത് വഴിവെക്കുമെന്ന് സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകുന്നു.
