ഭൂമിയിലെ ധ്രുവപ്രദേശങ്ങൾക്ക് പുറത്തുള്ള ഏറ്റവും വരണ്ട മരുഭൂമിയെന്ന റെക്കോർഡ് സ്വന്തമാക്കിയ അറ്റകാമ മരുഭൂമിയിലെ ചില പ്രദേശങ്ങളിൽ ഒരു തുള്ളി മഴ പോലും ലഭിക്കാതെ പതിറ്റാണ്ടുകൾ കടന്നുപോകാറുണ്ട്. എന്നാൽ, ഭൂരിഭാഗം സമയവും ജീവന്റെ ഒരു അടയാളവും കാണാനാകാത്ത ഈ മരുഭൂമി ചില പ്രത്യേക വർഷങ്ങളിൽ നിറങ്ങളുടെ മഹാസമുദ്രമായി മാറും. മഞ്ഞയും പർപ്പിളും പിങ്കും വെള്ളയും നിറങ്ങളിലുള്ള പൂക്കൾ മുമ്പ് ഒന്നും വളരാത്ത മരുഭൂമിയിലെ താഴ്വാരങ്ങളെയും കുന്നുകളെയും മൂടും.
പ്രാദേശികമായി ഈ പ്രതിഭാസത്തെ ‘ഡെസിയേർത്തോ ഫ്ലോറിഡോ’ (പൂക്കുന്ന മരുഭൂമി) എന്നാണ് വിളിക്കുന്നത്. ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും അത്ഭുതകരമായ പാരിസ്ഥിതിക സംഭവങ്ങളിലൊന്നായാണ് ശാസ്ത്രലോകം ഈ പ്രതിഭാസത്തെ വിശേഷിപ്പിക്കുന്നത്. ഏകദേശം 1,600 കിലോമീറ്റർ നീളത്തിൽ ദക്ഷിണ അമേരിക്കയുടെ പസഫിക് തീരത്തുകൂടി വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന അറ്റകാമ മരുഭൂമിയുടെ കിഴക്ക് ആൻഡീസ് പർവതനിരയും പടിഞ്ഞാറ് ചിലിയുടെ തീരപർവതനിരയും സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നു. ഈ ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ ഘടനയാണ് ഇവിടെ മഴയെ തടയുന്നത്. കൂടാതെ തീരത്തുകൂടി ഒഴുകുന്ന തണുത്ത ഹംബോൾട്ട് സമുദ്രധാരയും മഴയുടെ സാധ്യത കുറയ്ക്കുന്നു.
ഇതിന്റെ ഫലമായി ഏറ്റവും വരണ്ട ഭാഗങ്ങളിൽ വർഷത്തിൽ ഒരു മില്ലിമീറ്ററിൽ താഴെ മാത്രമാണ് മഴ ലഭിക്കുന്നത്. എന്നാൽ ചില വർഷങ്ങളിൽ ഈ അവസ്ഥ മാറും. പസഫിക് സമുദ്രത്തിലെ എൽ നിനോ പ്രതിഭാസം ശക്തമാകുമ്പോൾ ചൂടുള്ള സമുദ്രജലം ദക്ഷിണ അമേരിക്കയുടെ തീരങ്ങളിലേക്ക് നീങ്ങുകയും സാധാരണ അന്തരീക്ഷ വ്യവസ്ഥകളിൽ മാറ്റം വരുത്തുകയും ചെയ്യും. ഇതിലൂടെ മഴ അപൂർവമായ മേഖലകളിൽ പോലും മഴ ലഭിക്കും. ശരിയായ സമയത്ത് മതിയായ മഴ ലഭിച്ചാൽ വർഷങ്ങളായി, ചിലപ്പോൾ ഒരു ദശകത്തിലധികമായി മണ്ണിനടിയിൽ ഉറങ്ങിക്കിടക്കുന്ന വിത്തുകൾ ഒരുമിച്ച് മുളയ്ക്കുന്നു. അപ്പോഴാണ് മരുഭൂമി അപ്രതീക്ഷിതമായി പൂക്കളാൽ മൂടപ്പെടുന്ന “സൂപ്പർ ബ്ലൂം” സംഭവിക്കുന്നത്.
അറ്റകാമയിൽ വരണ്ട കാലാവസ്ഥയെ അതിജീവിക്കാൻ പ്രത്യേകമായി പരിണമിച്ച ഏകദേശം 200 സസ്യജാതികളുണ്ട്. വിത്തുകളായോ കിഴങ്ങുകളായോ ഭൂമിക്കടിയിലെ വേരുകളായോ ഇവ ദീർഘകാലം നിലനിൽക്കും. മഴ ലഭിച്ചാൽ അതിവേഗം വളരാൻ തുടങ്ങും. പർപ്പിൾ നിറത്തിലുള്ള പാറ്റ ഡി ഗ്വാനാക്കോ, ചുവപ്പ് നിറത്തിലുള്ള അനാന്യൂക്ക ലില്ലി, മഞ്ഞ നിറത്തിലുള്ള സുസ്പിറോ ഡി കാംപോ തുടങ്ങിയ പൂക്കളാണ് പ്രധാനമായും മരുഭൂമിയെ നിറങ്ങളാൽ മൂടുന്നത്. ഗവേഷണങ്ങൾ പ്രകാരം ശക്തമായ എൽ നിനോ വർഷങ്ങളിലാണ് വലിയ തോതിലുള്ള സൂപ്പർ ബ്ലൂമുകൾ സാധാരണയായി ഉണ്ടാകുന്നത്. ഭൂരിഭാഗം സസ്യങ്ങളുടെയും വിത്തുകൾ മുളയ്ക്കാൻ കുറഞ്ഞത് 15 മില്ലിമീറ്ററെങ്കിലും മഴ ആവശ്യമാണ്. ചെറിയ മഴ ചെറിയ തോതിലുള്ള പൂക്കാലം മാത്രമേ സൃഷ്ടിക്കൂ. എന്നാൽ ആഴ്ചകളോളം നീളുന്ന ശക്തമായ മഴയാണ് ലോകമെമ്പാടുമുള്ള സന്ദർശകരെ ആകർഷിക്കുന്ന അത്ഭുതകരമായ സൂപ്പർ ബ്ലൂമിന് വഴിയൊരുക്കുന്നത്.
അറ്റകാമയിലെ വിത്തുകൾ വെറുതെ മണ്ണിൽ കിടക്കുകയല്ല. ശരിയായ അളവിൽ ഈർപ്പം ലഭിക്കുന്നതുവരെ മുളയ്ക്കുന്നത് തടയുന്ന പ്രത്യേക രാസപാളികൾ പല വിത്തുകൾക്കും ഉണ്ട്. ചെറിയ മഴയ്ക്ക് ശേഷം മുളച്ച് നശിച്ചുപോകാതിരിക്കാനുള്ള പ്രകൃതിയുടെ സുരക്ഷാ സംവിധാനമാണിത്. ചില വിത്തുകൾ ഒരു ദശകത്തിലേറെയായി മണ്ണിനടിയിൽ ജീവൻ നിലനിർത്താൻ കഴിവുള്ളവയാണെന്ന് പഠനങ്ങൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു. അതിനാൽ അറ്റകാമ ഒരു വലിയ പ്രകൃതിദത്ത വിത്ത് ശേഖരം പോലെയാണ്. അനുയോജ്യമായ മഴ ലഭിക്കുന്ന നിമിഷം, വിശാലമായ പ്രദേശങ്ങളിലുടനീളം ഒരേസമയം മുളപ്പിക്കൽ നടക്കുകയും പെട്ടെന്ന് പൂക്കളുടെ സമുദ്രം രൂപപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നു.
അതേസമയം, സൂപ്പർ ബ്ലൂം ഒരു നിശ്ചിത സമയക്രമം പിന്തുടരുന്നില്ല. എൽ നിനോയുടെ ശക്തിയും ആവൃത്തിയും അനുസരിച്ചാണ് ഇത് സംഭവിക്കുന്നത്. 1997-ലും 2015-ലും 2017-ലും ശ്രദ്ധേയമായ സൂപ്പർ ബ്ലൂമുകൾ രേഖപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. പ്രത്യേകിച്ച് 2015-ലെ പൂക്കാലം കഴിഞ്ഞ പതിറ്റാണ്ടുകളിലെ ഏറ്റവും മനോഹരമായ കാഴ്ചകളിലൊന്നായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ കാലാവസ്ഥാ വ്യതിയാനം ഈ അത്ഭുത പ്രതിഭാസത്തിന്റെ ഭാവിയെക്കുറിച്ച് ചോദ്യങ്ങൾ ഉയർത്തുന്നുണ്ട്. ആഗോള താപനില ഉയരുന്നതോടെ എൽ നിനോ സംഭവങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തമാകാമെങ്കിലും അതിനർത്ഥം അറ്റകാമയിൽ കൂടുതൽ മഴ ലഭിക്കുമെന്നല്ല. മാറുന്ന കാലാവസ്ഥാ സാഹചര്യങ്ങൾ മഴയുടെ അളവും സ്ഥലവും സ്വഭാവവും മാറ്റിയേക്കാം.
Atacama: A desert that blooms only every few years, then becomes a sea of flowers after being dry for years
