ലണ്ടൻ: യുഎസ്-ഇസ്രായേൽ യുദ്ധത്തിൻ്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ ഇറാൻ അടച്ചിട്ടിരുന്ന തന്ത്രപ്രധാനമായ ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വാണിജ്യ കപ്പലുകൾക്കായി തുറന്നുകൊടുത്തു. വെടിനിർത്തൽ കാലയളവിൽ കപ്പലുകൾക്ക് പൂർണ്ണമായ യാത്രാനുമതി നൽകുമെന്ന് ഇറാൻ പ്രഖ്യാപിച്ചതോടെ ആഗോള വിപണിയിൽ എണ്ണവില കുത്തനെ ഇടിഞ്ഞു. ബാരലിന് 98 ഡോളറിന് മുകളിൽ നിന്നിരുന്ന ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില പ്രഖ്യാപനത്തിന് പിന്നാലെ 88 ഡോളറിലേക്ക് താഴ്ന്നു.
വെള്ളിയാഴ്ച ആദ്യം ബാരലിന് 98 ഡോളറിന് മുകളിലായിരുന്ന ബ്രെൻ്റ് ക്രൂഡ് ഓയിൽ വില. എന്നാൽ കടലിടുക്ക് തുറക്കുമെന്ന ഇറാൻ്റെ പ്രഖ്യാപനത്തിന് പിന്നാലെ 88 ഡോളറിലേക്ക് ($88/£65) താഴുകയായിരുന്നു. ലോകത്തിലെ എണ്ണയുടെയും ദ്രുതീകൃത പ്രകൃതിവാതകത്തിൻ്റെയും (LNG) അഞ്ചിലൊന്ന് കടന്നുപോകുന്ന തന്ത്രപ്രധാനമായ ജലപാതയാണിത്.
“വെടിനിർത്തലിൻ്റെ ബാക്കി കാലയളവിൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള എല്ലാ വാണിജ്യ കപ്പലുകളുടെയും സഞ്ചാരം പൂർണ്ണമായും അനുവദിച്ചിരിക്കുന്നു,” എന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രി അബ്ബാസ് അരാഗ്ചി അറിയിച്ചു. ഇറാൻ്റെ പ്രഖ്യാപനത്തെ അമേരിക്കൻ പ്രസിഡൻ്റ് ഡോണൾഡ് ട്രംപ് സ്വാഗതം ചെയ്തു.
ഈ പ്രഖ്യാപനത്തോടെ ആഗോള ഓഹരി വിപണികളിൽ ഉണർവുണ്ടായി. യുഎസിലെ എസ് ആൻഡ് പി 500 സൂചിക 1.2% ഉയർന്നു. പാരിസിലെ സിഎസി, ഫ്രാങ്ക്ഫർട്ടിലെ ഡാക്സ് സൂചികകൾ 2% വരെ ഉയർച്ച രേഖപ്പെടുത്തി. ലണ്ടനിലെ എഫ്ടിഎസ്ഇ 100 സൂചിക 0.7% നേട്ടത്തിലാണ് വ്യാപാരം അവസാനിപ്പിച്ചത്.
ഫെബ്രുവരി അവസാനം യുഎസും ഇസ്രായേലും ഇറാനെതിരെ സൈനിക നീക്കം തുടങ്ങിയത് മുതൽ ഈ ജലപാത ഇറാൻ അടച്ചിട്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു. ഇത് എണ്ണ വിതരണം തടസ്സപ്പെടുത്തുകയും വില കുതിച്ചുയരാൻ കാരണമാവുകയും ചെയ്തിരുന്നു. യുദ്ധത്തിന് മുമ്പ് ബാരലിന് 70 ഡോളറിൽ താഴെയായിരുന്ന എണ്ണവില, മാർച്ച് മാസത്തിൽ 119 ഡോളർ വരെ എത്തിയിരുന്നു.
നിലവിൽ ഇറാൻ കടലിടുക്ക് തുറക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞിട്ടുണ്ടെങ്കിലും, സുരക്ഷാ ഭീഷണികൾ നിലനിൽക്കുന്നതിനാൽ കപ്പലുകൾ ജാഗ്രത പാലിക്കണമെന്ന് അന്താരാഷ്ട്ര ഷിപ്പിംഗ് സംഘടനയായ ബിംകോ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി. കടലിലെ മൈൻ ഭീഷണികൾ ഇപ്പോഴും വ്യക്തമല്ലാത്തതിനാൽ പ്രദേശം ഒഴിവാക്കുന്നതാണ് നല്ലതെന്ന് ബിംകോയിലെ സുരക്ഷാ ഉദ്യോഗസ്ഥൻ ജേക്കബ് ലാർസൺ പറഞ്ഞു. അന്താരാഷ്ട്ര ഷിപ്പിംഗ് ഗ്രൂപ്പുകൾ ഇക്കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിച്ചുവരികയാണ്. സുരക്ഷിതമാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്താതെ കപ്പലുകൾ കടത്തിവിടില്ലെന്ന് സ്റ്റീന ബൾക്ക് പോലുള്ള പ്രമുഖ കമ്പനികൾ അറിയിച്ചു. ഒമ്പത് ദിവസത്തെ വെടിനിർത്തൽ കാലയളവ് കുടുങ്ങിക്കിടക്കുന്ന കപ്പലുകൾക്ക് പുറത്തുകടക്കാൻ മാത്രമേ സഹായകമാകൂ എന്ന് വിദഗ്ധർ വിലയിരുത്തുന്നു.
എണ്ണവിലയിലെ വർദ്ധനവ് ഇന്ധനവില വർദ്ധിപ്പിക്കുന്നതിനും വിമാന സർവീസുകളെ ബാധിക്കുന്നതിനും കാരണമായിരുന്നു. കൂടാതെ, വളം നിർമ്മാണത്തിനാവശ്യമായ രാസവസ്തുക്കളുടെ പ്രധാന വിതരണ പാതയാണിത് എന്നതിനാൽ ഭക്ഷ്യവില വർദ്ധനവിനും ഇത് ഇടയാക്കിയിരുന്നു. എന്നാൽ വെടിനിർത്തൽ പ്രഖ്യാപനത്തിന് പിന്നാലെ ബ്രിട്ടനിൽ ഇന്ധനവിലയിൽ നേരിയ കുറവുണ്ടായതായി മോട്ടോറിംഗ് ഗ്രൂപ്പായ ആർഎസി അറിയിച്ചു.
ഇസ്രായേലും ലെബനനും തമ്മിലുള്ള വെടിനിർത്തൽ കരാറിന് പിന്നാലെയാണ് ഇറാൻ കടലിടുക്ക് തുറന്നത്. “ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് ഇനി ഒരിക്കലും ആയുധമായി ഉപയോഗിക്കില്ലെന്ന് ഇറാൻ സമ്മതിച്ചു,” എന്ന് ട്രംപ് സോഷ്യൽ മീഡിയയിൽ കുറിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ സ്ഥിരമായ ഒരു സമാധാന കരാർ ഉണ്ടാകുന്നത് വരെ ഇറാന് മേലുള്ള നാവിക ഉപരോധം തുടരുമെന്നും അദ്ദേഹം വ്യക്തമാക്കി.
ദീർഘകാല സമാധാന കരാർ ഉണ്ടായാൽ പോലും ഉപഭോക്താക്കൾക്ക് വിലക്കയറ്റത്തിൻ്റെ സമ്മർദ്ദം തുടരേണ്ടി വരുമെന്നും വിതരണ ശൃംഖലയിലെ തടസ്സങ്ങൾ നീങ്ങി പഴയപടിയാകാൻ മാസങ്ങൾ എടുക്കുമെന്നും സാമ്പത്തിക വിദഗ്ധർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
Iran says it will fully open the Strait of Hormuz; Oil prices drop sharply, market revives, but concerns remain
