മസ്കറ്റ്: ഈ മാസം ആദ്യം അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ ഒപ്പുവെച്ച ചരിത്രപരമായ സമാധാന കരാർ പ്രകാരം, ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള വാണിജ്യ കപ്പലുകളുടെ സുരക്ഷിതമായ ഗതാഗതം ഉറപ്പാക്കാൻ ഇറാൻ തങ്ങളുടെ പരമാവധി ശ്രമങ്ങൾ നടത്തുമെന്ന് വ്യവസ്ഥ ചെയ്യുന്നുണ്ട്. എന്നാൽ ഇറാന്റെ കാഴ്ചപ്പാടിൽ, ഈ സമുദ്രപാത വീണ്ടും തുറക്കുക എന്നതിനർത്ഥം അതിന്റെ നിയന്ത്രണം പൂർണ്ണമായി ഉപേക്ഷിക്കുക എന്നല്ല. കരാറിലെ അവ്യക്തമായ ഒരു വകുപ്പ് അനുസരിച്ച്, കടലിടുക്കിന്റെ ഭാവി ഭരണസംവിധാനം നിശ്ചയിക്കാൻ ഇറാനും ഒമാനും സംയുക്തമായി പ്രവർത്തിക്കുമെന്ന് വ്യക്തമാക്കുന്നുണ്ട്. ഇത് തന്ത്രപ്രധാനമായ ഈ ജലപാതയുടെ മാനേജ്മെന്റിൽ ടെഹ്റാന് ഔദ്യോഗികമായ മേധാവിത്വം നൽകുന്നതിന് തുല്യമാണ്.
നിലവിൽ ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതത്തിനായി മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത പാതകളാണ് രൂപപ്പെട്ടിരിക്കുന്നത്. ഡസൻകണക്കിന് കപ്പലുകളെ തങ്ങളുടെ വഴിക്ക് തിരിച്ചുവിടാൻ വിവിധ അതോറിറ്റികൾ മത്സരരംഗത്തുണ്ട്:
തെക്കൻ പാത: ഒമാൻ തീരക്കടലിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന വഴി.
മധ്യ പാത: യുദ്ധത്തിന് മുൻപ് കപ്പലുകൾ വ്യാപകമായി ഉപയോഗിച്ചിരുന്ന, കടലിടുക്കിന്റെ മധ്യത്തിലൂടെയുള്ള വഴി.
വടക്കൻ പാത: പൂർണ്ണമായും ഇറാന്റെ നേരിട്ടുള്ള നിയന്ത്രണത്തിലുള്ള വഴി.
ഇതിൽ ഒമാൻ്റെ തീരത്തോട് ചേർന്നുള്ള തെക്കൻ പാത ഉപയോഗിക്കാൻ അന്താരാഷ്ട്ര ഷിപ്പിംഗ് ഓപ്പറേറ്റർമാർ കൂടുതൽ താല്പര്യം കാണിക്കുന്നു എന്നതിന്റെ കൃത്യമായ തെളിവുകൾ ഇപ്പോൾ പുറത്തുവരുന്നുണ്ട്. പ്രമുഖ മാരിടൈം ഇന്റലിജൻസ് അനലിസ്റ്റുകളായ ‘വിൻഡ്വേർഡ്’ പുറത്തുവിട്ട വിവരങ്ങൾ പ്രകാരം, കഴിഞ്ഞ വ്യാഴാഴ്ച ഹൊർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെ 18 കപ്പലുകൾ അകത്തേക്കും 45 കപ്പലുകൾ പുറത്തേക്കും സഞ്ചരിച്ചു. ഇതിൽ ഗൾഫ് മേഖല വിട്ടുപോയ പകുതിയിലധികം കപ്പലുകളും ഒമാൻ തീരത്തോട് ചേർന്നുള്ള തെക്കൻ പാതയാണ് തിരഞ്ഞെടുത്തത്. കൂടാതെ, ‘മറൈൻ ട്രാഫിക്’ നൽകുന്ന വിവരങ്ങൾ അനുസരിച്ച്, കഴിഞ്ഞ ഞായറാഴ്ച നിരവധി വലിയ ചരക്കുകപ്പലുകളും ഒരു ഭീമൻ കണ്ടെയ്നർ കപ്പലും ഇതേ തെക്കൻ പാതയിലൂടെ ഗൾഫ് തുറമുഖങ്ങളിലേക്ക് വിജയകരമായി പ്രവേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
എന്നിരുന്നാലും, ഏത് പാതയാണ് സുരക്ഷിതമായി തിരഞ്ഞെടുക്കേണ്ടതെന്ന കാര്യത്തിൽ കൃത്യമായ വ്യക്തതയില്ലാത്തത് മേഖലയിലെ അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരം യുദ്ധത്തിന് മുൻപുള്ള സാധാരണ നിലയിലേക്ക് മടങ്ങുന്നതിന് വലിയ തടസ്സം സൃഷ്ടിക്കുന്നുണ്ട്. പരസ്പരം മത്സരിക്കുന്ന ഈ മൂന്ന് കടൽപ്പാതകൾ കപ്പൽ കമ്പനികളെ കടുത്ത ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാക്കിയിരിക്കുകയാണ്. അപകടം നിറഞ്ഞ സമുദ്രത്തിലൂടെയുള്ള യാത്രയ്ക്കൊപ്പം ഇവിടുത്തെ സങ്കീർണ്ണമായ രാഷ്ട്രീയ അടിയൊഴുക്കുകളെയും അവർക്ക് അഭിമുഖീകരിക്കേണ്ടി വരുന്നു.
ഷിപ്പിംഗ് കമ്പനികൾ നേരിടുന്ന പ്രധാന വെല്ലുവിളികൾ ഇവയാണ്:
ഇറാൻ ഇതര പാതകൾ തിരഞ്ഞെടുത്താൽ: ഇറാന്റെ നിയന്ത്രണത്തിലല്ലാത്ത ബദൽ പാതകളിലൂടെ സഞ്ചരിക്കുന്ന കപ്പലുകൾക്ക് നേരെ ഏത് നിമിഷവും ഡ്രോൺ-മിസൈൽ ആക്രമണങ്ങൾ ഉണ്ടായേക്കാമെന്ന ഭീഷണിയുണ്ട്.
ഇറാൻ പാത തിരഞ്ഞെടുത്താൽ: ഇറാന്റെ വടക്കൻ പാത ഉപയോഗിച്ചാൽ, ഭാവിയിൽ നിലവിലെ യുഎസ്-ഇറാൻ വെടിനിർത്തൽ കരാർ ഏതെങ്കിലും സാഹചര്യത്തിൽ തകരുകയാണെങ്കിൽ പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുടെ കടുത്ത ഉപരോധങ്ങൾക്ക് ഇരയാകേണ്ടി വരുമോ എന്ന ഭയവും കപ്പൽ കമ്പനികൾക്കുണ്ട്.
